Husarski Julian

Z Słownik polskiej modernizacji

Husarski Julian – ur. 6.10.1878 w Grodnie, zm. 4.07.1930 w Warszawie; inżynier górniczy, ekonomista. Studiował w Instytucie Górniczym w Petersburgu. Nadzorował wydobycie z wielkich torfowisk w guberni wickiej. Zawiadowca kopalni węgla w Zagłębiu Donieckim (1904-1907). Przewodniczył ekspedycją i wierceniami w celu znalezienia złóż ropy naftowej na terenach Emby (1908) oraz złota na Syberii (1909). Pomocnik kierownika wydziału statystycznego w Radzie Zjazdów Przedstawicieli Przemysłu i Handlu (1910). Dyrektor wydziału przemysłowego i górniczego konsorcjum I. Stachiejew i Ska (1914), następnie prezes komitetu zarządzającego kopalniami i hutami konsorcjum (1915). Kierował pracami dotyczącymi utworzenia projektu rozwoju przemysłu górniczo-hutniczego w Rosji. Członek rady nadzorczej Kolei Moskiewsko-Kazańskiej. Założyciel Towarzystwa do Badań i Organizacji Przedsiębiorstw Górniczo-Hutniczych oraz spółdzielni wytwórczych „Rudometal” i „Pomoc Techniczna”. Uczestnik rokowań pokojowych polsko-sowieckich w Rydze, jako rzeczoznawca do spraw gospodarczych. Referent w referacie dla spraw rosyjskich Ministerstwa Przemysłu i Handlu. Rzeczoznawca w delegacjach polskich na konferencje gospodarcze w Hadze i Genui. Generalny Sekretarz Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów (1922). W związku z brakiem poparcia dla planów przekształcenia Sekretariatu KERM w główną instytucję gospodarczą kraju podał się do dymisji (1923). Prezes Polskiego Towarzystwa Emigracyjnego (1923). Naczelnik wydziału w Dyrekcji Monopolu Spirytusowego (1926), następnie wicedyrektor Polskiego Monopolu Tytoniowego (1928). Zwolennik polityki interwencjonizmu państwowego. Specjalista z zakresu teoretycznych podstaw organizacji działalności przedsiębiorstw, zajmował się problematyką naukowych podstaw organizacji pracy. Proponował utworzenie Ministerstwa Gospodarstwa Narodowego. Autor koncepcji reorganizacji aparatu monopoli i stworzenia Generalnej Dyrekcji Monopoli.

Źródła: J. Husarski, Międzynarodowa konferencja emigracyjna w Rzymie a Polska, Warszawa 1924; J. Mazurek, Kraj a emigracja. Ruch ludowy wobec wychodźctwa chłopskiego do krajów Ameryki Łacińskiej (do 1939 roku), Warszawa 2006; Z. Landau, J. Samujłło, Husarski Julian, [w:] Polski Słownik Biograficzny, t. X, Wrocław 1962-1964; D. Nałęcz, Sen o władzy. Inteligencja wobec niepodległości, Warszawa 1994; W. Roszkowski, Julian Husarski (1878-1930) – pionier kapitalizmu państwowego w Polsce,„Przegląd Historyczny” 1981, t.72, z.3; J. Tomasiewicz, Naprawa czy zniszczenie demokracji? Tendencje autorytarne i profaszystowskie w polskiej myśli politycznej 1921-1935, Katowice 2012.