Egzamin zewnętrzny na koniec gimnazjum
Egzamin zewnętrzny na koniec gimnazjum – egzamin sprawdzający wiadomości i umiejętności uczniów gimnazjum, do którego przystąpienie stanowiło jeden z warunków ukończenia szkoły. Odbywał się w l. 2002-2019. Wprowadzony przez Minister Edukacji Narodowej i Sportu Krystynę Łybacką w 2002. Nadzór nad przygotowaniem oraz jego przebiegiem sprawowała Okręgowa Komisja Egzaminacyjna. Egzamin na koniec gimnazjum składał się z trzech części: humanistycznej, matematyczno-przyrodniczej oraz egzaminu z języka nowożytnego. Część humanistyczna obejmowała zadania dotyczące języka polskiego, historii i wiedzy o społeczeństwie. Część matematyczno-przyrodnicza obejmowała wiedzę z zakresu matematyki oraz biologii, chemii, fizyki i geografii. W części dotyczącej języka obcego nowożytnego gimnazjalista dokonywał wyboru jednego z siedmiu języków na poziomie podstawowym lub rozszerzonym: angielskiego, francuskiego, hiszpańskiego, niemieckiego, rosyjskiego, ukraińskiego i włoskiego. Każdą część egzaminu przeprowadzało się innego dnia. Części humanistyczna i matematyczno-przyrodnicza trwały po 150 min., egzamin z języka obcego nowożytnego 60 min. Uczeń, będący laureatem lub finalistą olimpiady przedmiotowej lub laureatem konkursu przedmiotowego o zasięgu wojewódzkim i ponadwojewódzkim, z zakresu przedmiotu objętego egzaminem uzyskiwał zwolnienie z tej części egzaminu, otrzymując maksymalną ilość punktów. Egzamin gimnazjalny zdawał z wynikiem pozytywnym każdy uczeń do niego przystępujący. Wynik egzaminów był brany pod uwagę przy przyjmowaniu ucznia do szkoły ponadgimnazjalnej. Od 2010 jako warunek ukończenia szkoły uczniowie dodatkowo mieli obowiązek uczestnictwa pod kierunkiem nauczyciela w zaplanowaniu oraz realizacji tzw. projektu edukacyjnego oraz publicznego przedstawienie jego wyników. Po likwidacji gimnazjów w 2017, egzamin na koniec gimnazjum zastąpiony został egzaminem ósmoklasisty.
Źródła: Informator o egzaminie gimnazjalnym od roku szkolnego 2011/2012, https://cke.gov.pl/images/files/Gimnazjum_2011_2012/Informator_G1.pdf, (dostęp: 13.09.2021); O egzaminie, https://cke.gov.pl/egzamin-gimnazjalny/o-egzaminie/, (dostęp: 13.09.2021); L. Pawlusińska, Zewnętrzny egzamin gimnazjalny: co umożliwia, a co ogranicza, „Edukacja” 2012, nr 119; W. Śpionek, Egzaminy zewnętrzne a reforma programowa – zadania z fizyki na egzaminie gimnazjalnym i na egzaminie maturalnym, http://www.bc.ore.edu.pl/Content/108/Egzaminy+zewn%C4%99trzne+a+reforma+programowa+-+Wojciech+%C5%9Apionek.pdf, (dostęp: 13.09.2021).