Bank Dyskontowy Warszawski SA

Z Słownik polskiej modernizacji

Bank Dyskontowy Warszawski SA – instytucja bankowa powstała w 1871 w ramach działalności Banku Handlowego w Warszawie SA. Bank Dyskontowy Warszawski powstał z inicjatywy Mieczysława Epsteina i jego rodziny. Prezesem Epstein był do śmierci w 1914. Pierwszym dyrektorem Banku został Józef Bergson (do 1898). Z Bankiem związani byli: Aleksander Goldstand, Dawid Rosenblum, Ludwik Starkman, Władysław Kiślański, Władysław Wielopolski. Ważną rolę w rozwoju instytucji pełniła łódzka rodzina Poznańskich. Członek Rady Nadzorczej Herman Poznański wprowadził bankowość w stylu „angielskim”. Polegała ona na kredytowaniu gospodarki poprzez krótkoterminowy kredyt dyskontowy z równoczesnym unikaniem zaangażowania w formie kredytu inwestycyjnego oraz nabywania akcji przedsiębiorstw. Bank był silnie scentralizowany. Nie otwierał filii i oddziałów, co zwiększało gwarancję bezpieczeństwa inwestycji. Charakterystyczną cechą była wysoka, 12%-owa dywidenda. Był to jeden z nielicznych polskich banków, który wypłacał dywidendę nawet w latach 1914-1918. Zyski Banku zaczęły spadać od 1913. Straty wyniosły 1,5 mln rubli, w 1916 zmniejszyły się do 0,2 mln rubli. Po 1918 Herman Poznański wyjechał do Stanów Zjednoczonych. Celem było zainteresowania amerykańskich kół finansowych bankiem. Był pierwszym przedstawicielem prywatnej polskiej bankowości, który próbował zainteresować Amerykanów do tego rodzaju inwestycji. Fiasko starań poskutkowało utratą wpływów H. Poznańskiego w banku i jego odejściem. W latach 1921-1939 prezesem banku był Adam Tarnowski. Od 1919 30% akcji Banku posiadał Österreichische Credit-Anstalt, który zakupił również 30% akcji Akcyjnego Banku Hipotecznego we Lwowie. W 1922 oba banki brały udział w założeniu Śląskiego Zakładu Kredytowego SA w Bielsku. 66% akcji posiadał Bank Dyskontowy Warszawski. Szefem całego koncernu był Henryk Aschkenazy. Bank otworzył oddziały w Łodzi, Lwowie, Borysławiu i Drohobyczu. W latach 20. Bank Dyskontowy Warszawski wchłonął Bank Małopolski. W 1931 Credit-Anstalt ogłosił upadłość, czego skutkiem była utrata 80% wkładów przez Bank Dyskontowy. Bank przetrwał kryzys dzięki pomocy ze strony Banku Zachodniego SA w Warszawie. Podczas II wojny światowej działał na terenach Generalnego Gubernatorstwa. W stan likwidacji postawiony został w 1946.

Źródła: Bank Dyskontowy Warszawski, „Przemysł i Handel” 1924, nr 20; W. Mikulecki, Bank Dyskontowy Warszawski, „Bank” 1938, nr 12; W. Morawski, Bank Dyskontowy Warszawski SA, „Gazeta Bankowa” 1989, nr 16; W. Morawski, Banki prywatne – Warszawa, „Ludzie i pieniądze : od pierwszej do drugiej wojny światowej”, cz. 11; W. Morawski, Bankowość prywatna II Rzeczypospolitej, Warszawa 1996; W. Morawski, Słownik historyczny bankowości polskiej do 1939 roku, Warszawa 1998.