Wolfke Mieczysław

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Wolfke Mieczysław – fizyk, wynalazca, prekursor holografii i pionier w zastosowaniu promieniowania podczerwonego do celów rozpoznania wojskowego. Ur. 29.05.1883 w Łasku, zm. 4.05.1947 w Zurychu. W 1900 opatentował „telektroskop” – urządzenie przenoszące obrazy dzięki falom elektromagnetycznym. W l. 1902-1903 napisał pracę pt. „Planetostat” dotyczącą komunikacji międzyplanetarnej. Opracował również teorię matematyczną o przesunięciach powierzchniowych na płaszczyźnie. Wolfke studiował w Liège i na Sorbonie. W 1910 uzyskał stopień doktora filozofii i rozpoczął pracę w Zakładzie Fizyki na Uniwersytecie we Wrocławiu. Skonstruował wówczas lampę kadmowo-rtęciową. Wynalazek sprzedał firmie Carl Zeiss, gdzie w 1913 rozpoczął pracę. W 1913 uzyskał habilitację na Politechnice w Zurychu. Recenzentem jego pracy był m. in. Albert Einstein. Do 1922 Wolfke wykładał fizykę teoretyczną i doświadczalną. Jego badania obejmowały prace nad promieniami kanalikowymi, topnieniem wolframu, prostownikami rtęciowymi, powstawaniem obrazów w układach optycznych, teorią kwantową promieniowania, budową atomu, jonizacją gazów i wyznaczaniem napięcia elektrycznego na transformatorze Tesli. W 1922 przeniósł się do Warszawy i objął katedrę fizyki na Politechnice Warszawskiej. W 1924 wyjechał do Lejdy by rozpocząć badania w Instytucie Niskich Temperatur. W 1927 wraz z Wilhelmem Hendrikiem Keesomem odkrył dwie odmiany ciekłego helu. Wolfke był inicjatorem powstania pierwszego w Polsce Instytutu Niskich Temperatur w celu wsparcia gospodarki. Poza działalnością uniwersytecką prowadził tajne badania na potrzeby wojskowe. Opracował m. in. model wariatora Fe-H2, zajmował się komunikacją optyczną i akustyczną i promieniowaniem podczerwonym. W l. 1931-1934 pełnił funkcję wielkiego mistrza Wielkiej Loży Narodowej Polski. W l. 1939-1945 wykładał w Państwowej Wyższej Szkole Technicznej i brał udział w tajnym nauczaniu w Warszawie. Po 1945 wykładał w Akademii Górniczej w Krakowie i na Politechnice Gdańskiej. W 1946 wyjechał do Zurychu. Zmarł nagle w 1947. Najważniejsze prace: „O możliwości obrazowania optycznego siatek molekularnych” (1920), „Zasady teorii ciepła” (1924), „Fizyka” (1936-1937).

Źródła: A. Kiejna, Stanisław Loria i Mieczysław Wolfke we Wrocławiu: pomost pomiędzy niemiecką przeszłością i polską teraźniejszością, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki” 2003, nr 3-4; J. Kubiatowski, Wolfke Mieczysław [w:] Słownik polskich pionierów techniki, Katowice 1987; W. M. Zmarli członkowie: Ś. P. Mieczysław Wolfke 1883-1947, „Rocznik Towarzystwa Naukowego Warszawskiego” 40 (1947); M. Wolfke, Zasady teorji ciepła, Warszawa 1924; Mieczysław Wolfke, http://www.if.pw.edu.pl/~wolfkebio/ (dostęp 7.05.2019); K. Kuczyński, Mieczysław Wolfke, http://www.elektro.info.pl/artykul/id6509,mieczyslaw-wolfke (dostęp 7.05.2019); Wolfke Mieczysław, https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Wolfke-Mieczyslaw;3997688.html (dostęp 7.05.2019).