Ustawa o publicznej służbie zdrowia

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Ustawa o publicznej służbie zdrowia – ustawa przyjęta przez Sejm V kadencji 15.06.1939 mająca stworzyć podstawy prawne budowy w Polsce powszechnego i dostępnego dla wszystkich obywateli systemu organizowanej przez władze publiczne ochrony zdrowia. Realizacja przepisów ustawy miała przynieść likwidację deficytu w zakresie ochrony zdrowia nieubezpieczonej większości ludności państwa, często pozbawionej (zwłaszcza na wsi) dostępu do podstawowych nawet usług medycznych. Celem zdefiniowanej ustawą publicznej służby zdrowia miało być wykonywanie szeroko rozumianej pieczy nad zdrowiem ludności, a do najważniejszych w jej ramach zadań zaliczano zwalczanie i zapobieganie chorobom oraz prowadzenie zakładów leczniczych. Zgodnie z postanowieniami ustawy system publicznej służby zdrowia opierać się miał na już budowanej w tym czasie w kraju sieci organizowanych i prowadzonych przez gminy ośrodków zdrowia, tworzonych w miastach niewydzielonych z powiatu, bądź gminach (w wyjątkowych przypadkach jeden ośrodek zdrowia zakładać mogły 2-3 gminy); również zakłady lecznicze miały być tworzone i utrzymywane przez władze powiatów, miast oraz gmin. Ustawa z 15.06.1939 przyniosła także unifikację terytorialną obowiązujących w ochronie zdrowia przepisów i usunięcie z nich regulacji zaborczych. Wybuch wojny uniemożliwił planowane na 1940 wejście w życie najważniejszych z punktu widzenia realizacji idei publicznej służby zdrowia przepisów nakładających obowiązek zakładania ośrodków zdrowia, jednak przez pierwsze lata powojenne ustawa z 15.06.1939 pozostawała podstawą funkcjonowania ochrony zdrowia w kraju. Stała się także punktem odniesienia dla prowadzonych w tym czasie w łonie Państwowej Rady Zdrowia prac nad nowym aktem prawnym mającym stać się podstawą budowy systemu publicznej służby zdrowia w Polsce. Mimo przyjęcia przez Sejm 28.10.1948 ustawy o zakładach społecznych służby zdrowia i planowej gospodarce w służbie zdrowia ustawa o publicznej służbie zdrowia nie została wtedy uchylona, jednak usunięte zostały z jej treści przepisy dotyczące ośrodków zdrowia, które w nowym, scentralizowanym i opartym na planowaniu systemie ochrony zdrowia miały zostać zastąpione przez tzw. zakłady społeczne służby zdrowia.

Źródła: J. Danielski, Pomoc lecznicza na wsi, „Praca i Opieka Społeczna” 1938, nr 4; P. Grata, Czas przełomu. Polska polityka społeczna w latach 1944-1950, Rzeszów 2018; P. Grata, Polityka społeczna Drugiej Rzeczypospolitej. Uwarunkowania – instytucje – działania, Rzeszów 2013; Z. Jastrzębowski, Spory o model lecznictwa. Opieka zdrowotna w koncepcjach polskiej polityki społecznej w XIX i XX wieku (do 1948 roku), Łódź 1994 Ustawa z dnia 15 czerwca 1939 r. o publicznej służbie zdrowia, Dz. U. 1939, nr 54, poz. 342; Ustawa z dnia 28 października 1948 r. o zakładach społecznych służby zdrowia i planowej gospodarce w służbie zdrowia, Dz. U. 1948, nr 55, poz. 434.