Kasy bezprocentowego kredytu

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Kasy bezprocentowego kredytu – instytucje kredytowe powstałe w II Rzeczypospolitej, udzielające bezprocentowego kredytu drobnym rzemieślnikom i kupcom. Początek działalności kas związany był z powstaniem w 1914 American Jewish Joint Distribution Committee. W 1925 organizacja utworzyła Polsce sieć kas bezprocentowego kredytu, do których mogła zgłaszać się ludność żydowska. Decyzję dotyczącą organizacji chrześcijańskich kas bezprocentowych podjęto 9.12.1935 podczas Zjazdu Rady Związku Izb Rzemieślniczych. W 1936 powstała w Warszawie Polska Centralna Kasa Kredytu Bezprocentowego skupiająca kasy na zasadzie terytorialnej. Organem prasowym Polskiej Centralnej Kasy Kredytu Bezprocentowego był „Głos Kas Bezprocentowych”. Natomiast w 1937 utworzono Zjednoczenie Chrześcijańskich Kas Bezprocentowego Kredytu. Ponadto założono Związek Pomorskich Kas Bezprocentowego Kredytu jako regionalną centralę. Na dzień 1.01.1939 Chrześcijańskich Kas Bezprocentowych było łącznie w kraju 611. Źródłem finansowania kas były kredyty Banku Gospodarstwa Krajowego. Nieoprocentowanych pożyczek udzielano wyłącznie na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, rozpoczęcie działalności gospodarczej bądź rzemieślniczej, wspieranie istniejących drobnych przedsiębiorstw z wyłączeniem pożyczek na cele konsumpcyjne. Kasy bezprocentowego kredytu miały statutowo określony teren działalności (obszar powiatu, miasta, parafii). Bezprocentowe pożyczki były udzielane ubogiej ludności, pozbawionej możliwości zaciągnięcia kredytu gospodarczego. Wysokość udzielanych pożyczek zależała od kapitału obrotowego poszczególnych kas. Przy kapitale do 10.000 zł maksymalna wysokość kredytu wynosiła 100 zł, przy kapitale 50.000 zł – 200 zł, przy100.000 zł – 300 i 500 zł. Termin spłaty pożyczki wynosił od 3 do maksymalnie 12 miesięcy. Ponadto kasy udzielały porad z zakresu prowadzenia działalności gospodarczej, organizowały zajęcia zawodowe.

Źródła: J. Bornstein, Kasy Bezprocentowych Pożyczek w Polsce, „Kwartalnik Statystyczny” 1928, t. 5, z. 3; Chrześcijańskie Kasy Bezprocentowego Kredytu, Warszawa 1937; B. Czyżewski, Polska Chrześcijańska Kasa Bezprocentowa w Uniejowie, „Biuletyn Uniejowski” 2016, t. 5; C. Leszczyńska, Zarys historii polskiej bankowości centralnej, Warszawa 2010; W. Morawski, Kasy bezprocentowego kredytu, „Gazeta Bankowa” 1990, nr 15; W. Morawski, Słownik historyczny bankowości polskiej do 1939 roku, Warszawa 1998; T. Uhma, Rola inteligencji w Kasach Bezprocentowego Kredytu, „Głos Kas Bezprocentowych” 1939, nr 1; W. F., Bezprocentowe Kasy Pożyczkowe, „Samodzielność” 1938, nr 19.