Elektrownia w Stalowej Woli

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Elektrownia w Stalowej Woli – elektrownia wybudowana w latach 1938-1939 w ramach ciągu elektrycznego Centralnego Okręgu Przemysłowego. Celem było zaspokojenie potrzeb energetycznych Zakładów Południowych. 5.03.1938 podpisano umowę z francuską firmą Societè de Construction Electrique et Mechaniques „Als Thom” z Belfort, która miała zająć się budową siłowni. Fundamenty postawili polscy robotnicy i pracownicy belgijskiej firmy „Pale Franki” w kwietniu 1938. Za roboty budowlane i ziemne odpowiadała polska firma „Oppman-Kozłowski”. Do pracy przy wznoszeniu elektrowni zatrudniano robotników z całej Polski. Nadzór nad budową sprawował Zakład Energetyczny Tarnów. W maju 1939 uruchomiono pierwsza turbinę o mocy 20 MW oraz 2 kotły parowe. Budowa trwała zaledwie 14 mies. Uroczyste poświęcenie elektrowni odbyło się 25.06.1939. Pierwszym dyrektorem został Stanisław Zawadzki. Prąd przesyłano wyłącznie do Zakładów Południowych i Stalowej Woli. Pracowała jako zakład wydzielony, w dalszych latach planowano włączenie go do sieci ogólnopolskiej. Elektrownia Stalowa Wola zatrudniała 120 ludzi. Składała się z 4 kotłów rusztowych OR-45 i 2 turbin o mocy 20 MW. Elektrownia opierała się na niezależnych od siebie źródłach energii: węglu i gazie. Wyposażenie zakładu było wówczas jednym z najnowocześniejszych w Polsce. Po działaniach wojennych elektrownia ponownie została uruchomiona już we wrześniu 1944. Do 1950 zakończono odbudowę linii przesyłowych, rozbudowano zakłady o turbinę o mocy 35 MW i 3 kotły pyłowe oraz włączono je do ogólnopolskiej sieci energetycznej. W 1957 powstała nowa siłownia, tzw. Elektrownia II: 2 turbiny o mocy 55 MW, 4 kotły pyłowe OP-130, komin na 106 m, rozdzielnia o mocy 110 kV, zmodernizowane kotły rusztowe. Do 1966 powstała kolejna siłownia tzw. Elektrownia III: 2 bloki energetyczne z turbiną 125 MW, kocioł pyłowy OP-380. Od lat 70. elektrownię rozbudowywano zgodnie z rozwojem ciepłownictwa, budując kotły wodne i stacje jej uzdatniania. W 1996 przedsiębiorstwo przekształcono w jednoosobową spółkę akcyjną Elektrownia Stalowa Wola SA. W 2007 elektrownia weszła do Grupy TAURON Polska Energia S.A - 85 % udziałów. Skarb Państwa posiada 13% udziałów.

Źródła: D. Garbacz, Narodziny. Stalowa Wola (1938-1939), t. 1, Stalowa Wola 1993; J. Gołebiowski, COP. Dzieje industrializacji w rejonie bezpieczeństwa 1922–1939, Kraków 2000; Z. Landau, Stalowa Wola [w:] Encyklopedia historii gospodarczej Polski do 1945 roku, t. 2, Warszawa 1981; Poświęcenie elektrowni okręgowej w Stalowej Woli, „ Polska Gospodarcza” 1939, nr 26; H. Wicik, Elektrownia Stalowa Wola S.A. Grupa Tauron a świadomość ekologiczna społeczeństwa połączona z działaniami w elektrowni wczoraj, dziś i jutro, https://wios.rzeszow.pl/cms/upload/edit/file/Elektrownia_Stalowa_Wola.pdf (dostęp 24.10.2019).