Drobnicowce B54

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Drobnicowce typu B54 – tzw. dziesięciotysięczniki (od nośności 10 tys. ton), pierwsze zaprojektowane i zbudowane w Polsce. Przez wiele lat były wizytówką polskiego przemysłu stoczniowego. Były to drobnicowce z dwoma pokładami ciągłymi, ich konstrukcja była prawie całkowicie spawana. Posiadały pięć ładowni, obsługiwanych przez 18 bomów, z czego jeden pięćdziesięciotonowy. Na początku l. 50. Polskie Linie Oceaniczne przedstawiły koncepcję statku dla linii dalekowschodniej. Wymogi eksploatacyjne opracował Centralny Zarząd Polskiej Marynarki Handlowej. Projekt, ukończony w 1952, przygotował zespół Centralnego Biura Konstrukcji Okrętowych pod kierunkiem Jerzego Pacześniaka. Projektanci opierali się na rozwiązaniach włoskiego projektu szybkiego liniowca towarowego o nośności 7200 ton, przygotowanego dla Zjednoczenia Stoczni Polskich pod koniec l. 40. W styczniu 1955 w Stoczni Gdańskiej położono stępkę pod prototypowy drobnicowiec typu B54. Uroczyste zwodowanie kadłuba odbyło się jesienią 1955, a 31.10.1956 statek „Marceli Nowotko” został przekazany Polskim Liniom Oceanicznym. Banderę podniesiono 6.11.1956. Pierwszy statek typu B54 zainicjował kilka nowych tras, m.in.: na Daleki Wschód (1957), australijską (1971), filipińską (1979). W 1980 został pocięty w stoczni złomowej na Tajwanie. Drobnicowce tego typu budowano w stoczniach: gdańskiej, im. Komuny Paryskiej w Gdyni oraz w szczecińskiej. Obok statku bazowego B54-I powstało 9 wariantów. Projekt ostatniego z nich, B54-X, powstał w Stoczni Szczecińskiej, a autorem był Stefan Kowalewicz. Dziesięciotysięczniki te pływały nie tylko pod polską banderą, ale i radziecką, chińską, kubańską, szwajcarską i in. Wycofane zostały na przełomie l. 70. i 80. Kilka z nich stało się ofiarą żywiołów. Najtragiczniejsze skutki miał pożar na statku „Maria Konopnicka” 13.12.1961. Wybuchł on w trakcie prac wyposażeniowych. Zginęło wówczas 22 stoczniowców. Z kolei dwa inne: „Bolesław Bierut” i „Djakarta” w czerwcu 1967 znalazły się w pułapce na Kanale Sueskim, zamkniętym w wyniku wojny na Bliskim Wschodzie. Uwolnione zostały w 1975.

Źródła: B-54/Marceli Nowotko, [1] (dostęp: 11.06.2019); Ł. Błaszczak, A. Patro, Z cyklu polskich stoczni…cz.5 – drobnicowce projektu B54, [2] (dostęp: 11.06.2019); J. Piwowoński, Flota spod biało-czerwonej, Warszawa 1989.