Bobrański Bogusław

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Bobrański Bogusław – ur. 10.05.1904 w Nowym Sączu, zm. 28.06.1991 we Wrocławiu, wybitny farmaceuta, specjalista z dziedziny chemii organicznej. Absolwent Wydziału Chemicznego Politechniki Lwowskiej. Od 1925 pracownik Katedry Chemii Organicznej jako uczeń prof. Edwarda Suchardy. Jego badania dotyczyły ilościowej analizy związków organicznych. W 1929 uzyskał stopień doktora na podstawie pracy „Metoda centigramowej analizy elementarnej”. Było to pierwsze praktyczne opracowanie metody umożliwiającej oznaczenie zawartości węgla, wodoru i azotu oraz chloru i bromu w sposób zautomatyzowany. Znana pod nazwą „Metody Bobrańskiego”. Od 1932 kierownik Zakładu Chemii Organicznej i Farmaceutycznej Oddziału Farmaceutycznego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie. Inicjator badań nad syntezą nowych leków. Autor sposobu otrzymywania validolu. Była to jedna z pierwszych na świecie udanych prób syntezy leków zwalczających gruźlicę. Podczas okupacji pracownik Państwowego Instytutu Medycznego we Lwowie oraz fabryki chemiczno-farmaceutycznej Laokoon. W 1944 wyjechał do Moskwy. Prowadził badania nad otrzymywaniem penicyliny. Od 1946 pracownik Uniwersytetu i Politechniki we Wrocławiu. Dziekan Wydziału Farmaceutycznego Akademii Medycznej we Wrocławiu od 1950. Organizator modernizacji i odbudowy gmachu budowli. Zaangażowany w zakup wyposażenia katedr oraz współtwórca i opiekun naukowy biblioteki wydziałowej. W 1956 uzyskał tytuł profesora zwyczajnego. Najważniejszym osiągnięciem B. Bobrańskiego było zsyntetyzowanie proksybarbalu. Był to pierwszy lek psychotropowy o oryginalnej recepturze opracowany w powojennej Polsce. Produkowany przez Jeleniogórskie Zakłady Farmaceutyczne Polfa jako „Ipronal”. Rektor Akademii Medycznej we Wrocławiu w latach 1957-1962. W 1958 przebywał na stypendium Rockefellera w USA. Organizator Zakładu Syntezy Leków w Instytucie Immunologii i Terapii Doświadczalnej im. Ludwika Hirszfelda we Wrocławiu. Autor ok. 150 publikacji naukowych, w tym podręczników akademickich, m. in.: „Preparatyka orga¬niczna środków leczniczych”(1953), „Analiza ilościowa związków organicznych”(1956), „Chemia Organiczna”(1957).

Źródła: A. Drygas, Wkład polskich uczonych w tworzenie nowych leków, „Farmacja Polska”, nr 18: 1993; Kto jest kim w polskiej medycynie. Informator biograficzny, Warszawa 1987; L. Kuczyński, Badania i produkcja leków syntetycznych [w:] Dzieje nauk farmaceutycznych w Polsce 1918–1978, red. Z. Jerzmanowska, B. Kuźnicka, Wrocław 1986; J. Maj, Bogusław Bobrański (1904–1991), „Nauka Polska” 1992, nr 4; Polski wkład w przyrodoznawstwo i technikę: słownik polskich i związanych z Polską odkrywców, wynalazców oraz pionierów nauk matematyczno-przyrodniczych i techniki , t. 1, red. B. Orłowski, Warszawa 2015; T. Zawisza, Śp. dr hab. Bogusław Bobrański, „Wiadomości Che¬miczne“ 1992, nr 46.