Bank Handlowy w Warszawie SA

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Bank Handlowy w Warszawie SA – jeden z najstarszych banków na ziemiach polskich, założony w 1870 r., pierwszy bank akcyjny powstały w zaborze rosyjskim, na początku XX wieku jeden z największych banków w Europie. Inicjatorem powstania banku był znany finansista i przedsiębiorca Leopold Kronenberg, który po kilku latach starań uzyskał zgodę władz rosyjskich na utworzenie spółki. Pierwszym prezesem został Józef Zamoyski, następnie bankiem osobiście kierował Kronenberg. Bank podjął finansowanie budowy kolei oraz tworzenia i przekształcania przedsiębiorstw przemysłowych, obsługiwał również handel z Rosją i Europą Zachodnią. Już w 1871 r. powstała filia Banku Handlowego w Petersburgu, z czasem otwierał kolejne oddziały, w tym w Kijowie, Moskwie, Berlinie i Gdańsku, a także w Częstochowie, Lublinie, Radomiu. Po likwidacji w 1885 r. przez władze rosyjskie Banku Polskiego Bank Handlowy w Warszawie stał się największą instytucją kredytową na ziemiach polskich. W 1914 r. dysponował kapitałem w wysokości 20 mln rubli (w przeliczeniu 144 mln zł według parytetu z 1927 r.). W wyniku I wojny światowej oraz rewolucji w Rosji bank poniósł duże straty, po wojnie znacząco rozbudował sieć swoich oddziałów w państwie polskim, jednak niesprzyjające warunki (inflacja, brak kapitału, kryzys bankowy 1925 r.) przyniosły w połowie lat 20. poważne trudności w jego bieżącej działalności i konieczność skorzystania ze wsparcia Funduszu Pomocy Instytucjom Kredytowym, którego Bank Handlowy był w 1926 r. największym dłużnikiem. W kolejnych latach część akcji banku, jak i kontrolę nad jego działalnością przejął kapitał zagraniczny. Największym spośród nowych udziałowców został włoski Banca Commerciale Italiana. W 1927 r. doszło do fuzji z Bankiem Zjednoczonych Ziem Polskich (jego właścicielem był BCI), podniesiono również kapitał zakładowy banku, który ponownie stał się największym polskim bankiem. Wskutek wielkiego kryzysu część dotychczasowych inwestorów zagranicznych się wycofała, zwiększała się natomiast rola w banku kapitału brytyjskiego (w 1935 r. do Banku Handlowego włączono Bank Angielsko-Polski SA). Kolejna sanacja przyniosła wzrost roli kapitału państwowego w strukturze właścicielskiej, szczególnie widoczny w końcu lat 30. W okresie II wojny światowej bank kontynuował działalność na obszarze Generalnego Gubernatorstwa. Po wojnie jako formalna spółka akcyjna, ale należąca do państwa, prowadził obsługę handlu zagranicznego. W wyniku podjętego w 1997 r. procesu prywatyzacji w 2000 r. Bank Handlowy stał się własnością amerykańskiej grupy kapitałowej Citigroup. W 2003 r. nastąpiła zmiana nazwy na Citibank Handlowy, zaś w 2007 r. na Citi Handlowy.

Źródła: Z. Landau, J. Tomaszewski, Bank Handlowy w Warszawie SA. Zarys dziejów 1870-1995, Warszawa 1995; Z. Landau, J. Tomaszewski, Bank Handlowy w Warszawie SA 1870-1970. Historia i rozwój, Warszawa 1970; W. Morawski, Od marki do złotego. Historia finansów Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2008; tenże, Słownik historyczny bankowości polskiej do 1939 roku, Warszawa 1998; A. Żor, Kronenberg. Dzieje fortuny, Warszawa 2011; Historia, [Historia | Bank Handlowy w Warszawie S.A. (citibank.pl)] [dostęp: 14.09.2022].