Żenczykowski Wacław

Z
Skocz do: nawigacja, szukaj

Żenczykowski Wacław – polski inżynier budowlany, wykładowca Politechniki Warszawskiej i członek Polskiej Akademii Nauk. Ur. 26.11.1897 w Kielcach, zm. 18.02.1957 w Zurychu. W 1915 rozpoczął naukę w warszawskim Instytucie Politechnicznym ewakuowanym do Moskwy. W 1916 ukończył w Kijowie Szkołę Wojskową Inżynieryjną. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. W 1924 uzyskał dyplom inżyniera dróg i mostów na Politechnice Warszawskiej. Pełnił funkcję asystenta w katedrze wytrzymałości tworzyw i budownictwa ogólnego. Zajmował się również prowadzeniem działu konstrukcji w Towarzystwie Akcyjnym Zakładów Przemysłowo-Budowlanych Fr. Martens i Ad. Daab oraz kierowaniem laboratorium Instytutu Badań Ministerstwa Spraw Wojskowych. W latach 1925-1939 nadzorował proces powstawania ok. 40 przedsięwzięć m. in.: stalowej konstrukcji warszawskiego Dworca Głównego, hali fabrycznej Towarzystwa Akcyjnego Skoda, budynku Wyższej Szkoły Handlowej, budynku YMCA w Warszawie, hotelu Patria w Krynicy i kościoła św. Stanisława Kostki w Warszawie. Na szczególną uwagę zasługuje projekt hali elektrowozów w Grochowie, który stanowi pierwszą w Polsce budowlę o przykryciu łupinowym. Po 1939 wykładał w Wyższej Szkole Technicznej w Warszawie. W 1945 wrócił na Politechnikę Warszawską, gdzie objął ponownie katedrę budownictwa ogólnego. Był współinicjatorem utworzenia Instytutu Techniki Budowlanej. W 1946 uzyskał tytuł profesora, w 1952 rozpoczął działalność w Polskiej Akademii Nauk. W 1956 W. Żenczykowski z delegacją innych polskich inżynierów: Juliuszem Goryńskim, Walerym Iwanowskim i Walerym Podwapińskim, pod kierownictwem Czesława Bąbińskiego, udał się do Stanów Zjednoczonych. Celem wizyty było zapoznanie się z amerykańską techniką budowlaną. W. Żenczykowski zmarł w 1957 podczas konferencji naukowej w Zurychu. Opublikował ok. 500 tekstów naukowych z zakresu budownictwa ogólnego, fundamentowania i konstrukcji budowlanych. Specjalnością inżyniera były badania nad normalizacją techniczną i systemem organizowania instytucji badawczych oraz metodyką nauczania politechnicznego. Jako pierwszy w Polsce badał zagadnienia wiążące projektowanie z akustyką, oświetleniem, ciepłem, wilgocią czy chemią materiałów budowlanych. Swoje najważniejsze odkrycia opublikował w tomach „Budownictwa ogólnego”.

Źródła: B. Chwaściński, Żenczykowski Wacław [w:] Słownik polskich pionierów techniki, red. B. Orłowski, Katowice 1984, S. Łotysz, Wacław Żenczykowski w Ameryce: echa niezapomnianej wizyty, „Przegląd Budowlany” 2009, nr 1; Żenczykowski Wacław, https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/Zenczykowski-Waclaw;4002956.html (dostęp 25.02.2019); J. Kamińska, D. Wojnarowska, Wacław Żenczykowski 1897-1957, http://bcpw.bg.pw.edu.pl/dlibra/docmetadata?id=5467 (dostęp 25.02.2019).